W Gdańsku w podcaście "Między paragrafami" adwokat Jakub Słomiński omówił zasady legalizacji pobytu cudzoziemców oraz procedury dotyczące zatrudnienia. Rozmowa poświęcona była również Modułowi Obsługi Spraw, który od 27 kwietnia 2026 roku służy do składania większości wniosków o zezwolenie na pobyt.
Co zmienił Moduł Obsługi Spraw?
Od 27 kwietnia 2026 r. standardowe wnioski o zezwolenie na pobyt czasowy, pobyt stały i rezydenta długoterminowego UE składa się wyłącznie elektronicznie przez portal mos.cudzoziemcy.gov.pl. Papierowe wnioski złożone po tej dacie pozostaną bez rozpoznania. System miał usprawnić procedury i skrócić oczekiwanie na decyzje, ale w praktyce pojawiają się problemy organizacyjne i techniczne.
W wielu sprawach urzędy wysyłają wezwania do uzupełnienia braków, a różnice praktyk między województwami wpływają na tempo postępowania. Niektóre kategorie wniosków nadal wymagają obsługi papierowej — wyjątkiem jest karta pobytu CUKR, którą od 4 maja 2026 r. można wnioskować przez MOS.
Jak składać wniosek i czego oczekiwać?
Wniosek przez MOS wymaga założenia konta, logowania profilem zaufanym oraz dołączenia fotografii cyfrowej i skanów dokumentów podróży. W sprawach związanych z zatrudnieniem kluczowy jest elektroniczny załącznik nr 1, który wypełnia pracodawca i podpisuje elektronicznie. Bez tego dokumentu wniosek jest niekompletny.
Po wysłaniu wniosku system generuje Urzędowe Poświadczenie Odbioru. Odciski palców i odbiór fizycznej karty nadal wymagają wizyty w urzędzie wojewódzkim. W Gdańsku obsługa cudzoziemców odbywa się przy ul. Chmielnej 74/76, natomiast korespondencję kieruje się na ul. Okopową 21/27. Telefon do wydziału: 58 30 77 466.
Opłaty, terminy i praktyczne pułapki
Opłaty za procedury bywają źródłem pomyłek — dowód ich uiszczenia należy dołączyć do wniosku, a przelewy trzeba wykonywać na właściwe konta. Dla zezwolenia jednolitego opłata orientacyjna wynosi 440 zł, a za wydanie karty pobytu 100 zł. W zależności od rodzaju sprawy opłaty mogą mieścić się w przedziale 340–640 zł.
Ustawowy termin wydania decyzji w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy wynosi 60 dni, a w sprawach o pobyt stały 6 miesięcy, lecz bieg tych terminów jest zawieszony do 4 marca 2027 r. W praktyce rzeczywisty czas oczekiwania może być znacznie dłuższy i różnić się między urzędami.
Co oznacza złożenie wniosku dla pobytu i pracy?
Zaświadczenie o złożeniu kompletnego wniosku w MOS potwierdza legalność pobytu od dnia złożenia do dnia ostatecznej decyzji, ale nie zawsze daje automatyczne prawo do pracy. Prawo do wykonywania pracy w okresie oczekiwania zależy od odrębnych przesłanek przewidzianych przepisami.
Praktyka pokazuje, że najczęstszymi przyczynami opóźnień są braki formalne, rozbieżności danych między dokumentami oraz nieprawidłowo złożony załącznik pracodawcy. Obsługa profesjonalna pomaga skompletować dokumenty, monitorować korespondencję i reagować na opóźnienia proceduralne.
Od 27.04.2026 r. większość wniosków o zezwolenie na pobyt składa się przez MOS, a karta pobytu CUKR dostępna jest w systemie od 4.05.2026 r.; bieg terminów jest zawieszony do 4.03.2027 r.
