Program Bonu Senioralnego ma finansować usługi opiekuńcze świadczone w miejscu zamieszkania i będzie realizowany przez gminy od czwartego kwartału 2026 r. Ustawa o osobach starszych i koordynacji opieki długoterminowej weszła w życie 7 sierpnia 2026, a nabór pierwszych wniosków ma rozpocząć się 1 września 2026. Wsparcie przyznawane będzie na podstawie umów zawieranych między seniorem a gminą.
Na co można przeznaczyć bon senioralny?
Bon ma charakter świadczenia niepieniężnego i ma być przeznaczony wyłącznie na usługi opiekuńcze. Zakres usług obejmuje między innymi pomoc przy przygotowywaniu posiłków, ubieraniu się, utrzymaniu higieny i porządku, wsparcie przy poruszaniu się oraz pomoc w korzystaniu ze świadczeń zdrowotnych. Program przewiduje także działania aktywizujące intelektualnie i ruchowo oraz pomoc w utrzymywaniu kontaktów społecznych. Maksymalna wartość wsparcia wskazywana w projektach to do 2150 zł miesięcznie, lecz środki nie będą wypłacane seniorowi w formie gotówki; gmina ustali, jakie usługi zostaną zrealizowane w ramach przyznanego bonu.
Jakie warunki trzeba spełnić, aby otrzymać bon senioralny?
Podstawowe kryteria to ukończenie 65. roku życia oraz kryterium dochodowe. Średni miesięczny dochód seniora, liczony z trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku, nie może przekroczyć 3410 zł. Warunkiem jest też pobyt lub zamieszkiwanie na terytorium Polski w okresie pobierania bonu. Realizacją usług zajmą się osoby przeszkolone przez gminy; opiekun nie może być członkiem rodziny seniora. Według zapowiedzi rządu wniosek o bon może składać dziecko lub wnuk seniora aktywny zawodowo.
Kto nie skorzysta z bonu mimo spełnienia podstawowych warunków?
Projekt przewiduje listę wyłączeń. Bon nie przysługuje osobom, które mają przyznane prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego albo zasiłku dla opiekuna. Wyłączeniem są też osoby korzystające ze świadczenia wspierającego, ze specjalistycznych usług opiekuńczych, z usług asystencji osobistej czy z całodobowej opieki w domach pomocy społecznej i zakładach opiekuńczo‑leczniczych. Bon może być jednak przyznany, gdy korzystane dotychczas usługi mają charakter doraźny i jednorazowo trwają nie dłużej niż 14 dni.
Jak będzie przebiegać wdrażanie programu i finansowanie?
Program ma być wprowadzany stopniowo. W pierwszej kolejności środki trafią do gmin, które dotychczas nie realizowały publicznych usług opiekuńczych dla seniorów. Kolejna grupa to gminy świadczące takie usługi dla nie więcej niż 10 osób, a później gminy o najwyższej prognozowanej dynamice wzrostu liczby starszych mieszkańców. Środki z budżetu państwa będą przekazywane gminom w formie dotacji celowych. Na lata 2026–2028 zaplanowano łącznie 1 mld zł — 100 mln zł w 2026 r., 400 mln zł w 2027 r. i 500 mln zł w 2028 r.
Program ma charakter pilotażowy w skali kraju — rząd zakłada, że w pierwszym etapie z bonu skorzysta około 20 tys. osób. Realne wdrożenie zależeć będzie od dostępności przeszkolonych opiekunów oraz od organizacji pracy gmin.
