Europejskie Centrum Solidarności działa w Gdańsku jako instytucja kultury powołana na mocy umowy zawartej 8 listopada 2007 roku między Ministrem Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Województwem Pomorskim, Miastem Gdańsk, Niezależnym Samorządnym Związkiem Zawodowym „Solidarność” oraz Fundacją Centrum Solidarności. Siedziba znajduje się na obszarze Młodego Miasta przy placu Solidarności, w pobliżu Bramy nr 2 i Pomnika Poległych Stoczniowców. Budynek zajmuje teren około jednego hektara i ma 25 349,75 m².
Jak powstało Europejskie Centrum Solidarności?
Utworzenie Centrum zostało zapisane w umowie z 2007 roku. Realizację inwestycji rozpoczęto według projektu wybranego w konkursie spośród 58 prac; zwyciężył zespół pracowni Fort z Gdańska. Koszt budowy wyniósł 231,1 mln zł. Ukończenie budowy nastąpiło rok później niż przewidywano w umowie zawartej z wykonawcą jesienią 2010 roku, a otwarcie obiektu miało miejsce 30 sierpnia 2014 roku.
Co znajduje się w Centrum i jakie są ekspozycje?
W nowym budynku przygotowano wystawę stałą rozmieszczoną w sześciu salach, która przedstawia współczesną historię Polski, powstanie ruchu solidarnościowego oraz jego dziedzictwo. Nad wystawą pracował zespół ECS, a aranżacją zajęło się Studio 1:1 wyłonione w konkursie. Wśród realizowanych wystaw wymieniana jest ekspozycja „Drogi do Wolności”, obok której odbywają się także wystawy czasowe i plenerowe.
W siedzibie mieszczą się również: archiwum, biblioteka, mediateka oraz sala wielofunkcyjna. Na parterze, w części ogólnodostępnej, znajdują się całoroczny ogród, księgarnia, sklep z pamiątkami i kawiarnia. W ramach budynku działają też organizacje pozarządowe. Od 2015 roku w budynku znajduje się biuro Lecha Wałęsy.
Jak działa Centrum, kto nim zarządza i jakie ma nagrody?
Centrum kieruje dyrektor powoływany na czteroletnią kadencję. Dotychczasowi dyrektorzy to Maciej Zięba (2007–2010), Basil Kerski (2011–2025) oraz Magdalena Mistat, która od 2026 roku pełni funkcję p.o. dyrektora. Przy Centrum działa 16-osobowa Rada powoływana na czteroletnią kadencję; członkowie Rady pełnią funkcję społeczną. Działa też Kolegium Historyczno-Programowe, a nadzór sprawuje Prezydent Miasta Gdańska.
Centrum prowadzi działalność edukacyjną, naukową, wydawniczą i wystawienniczą. W 2019 roku ECS otrzymało Medal św. Wojciecha za prowadzenie szerokiej działalności edukacyjno-konferencyjnej, a w 2024 roku otrzymało Medal Senatu Rzeczypospolitej Polskiej. Szacowany roczny koszt utrzymania obiektu wynosi 13,5 mln zł przy przychodach około 2 mln zł; szacowana roczna liczba odwiedzających to 268 tys. osób.
Jak wygląda budynek i zaplecze techniczne?
Budynek ma pięć kondygnacji oraz podziemny parking mieszczący 286 miejsc. Obiekt zajmuje powierzchnię około jednego hektara na terenie Młynisk i sąsiaduje z historycznymi elementami Stoczni Gdańskiej. Projekt architektoniczny powstał w pracowni Fort, a wykonawcą wskazywanym w umowie była firma Polimex-Mostostal.
Statystyki odwiedzin i otwarcie
Przez dwa miesiące po otwarciu wnętrza można było zwiedzać bez opłat; w tym czasie obiekt odwiedziło około 110 tysięcy osób, a pierwszego dnia zwiedzało go około 12 tysięcy osób. Licząc od otwarcia 30 sierpnia 2014 do końca marca 2015, muzeum odwiedziło ponad 140 tysięcy osób, a w pierwszym roku działalności łącznie 300 tysięcy gości.
Informacje praktyczne
- Adres: Plac Solidarności 1, 80-863 Gdańsk — wyznacz trasę w Google Maps
- Godziny otwarcia: sob–nd 10:00–20:00, pn–pt 10:00–19:00
- Telefon: +48587724111
- Strona internetowa: ecs.gda.pl
- Ocena w Mapach Google: 4,8 (10 142 opinie)
